Jak chłodzić hale bez klimatyzacji i oszczędzać setki tysięcy złotych rocznie?
RosnÄ…ce koszty energii i konieczność redukcji Å›ladu wÄ™glowego to dziÅ› jedne z kluczowych wyzwaÅ„ dla przemysÅ‚u. Firmy produkcyjne coraz częściej inwestujÄ… w rozwiÄ…zania, które nie tylko zwiÄ™kszajÄ… efektywność operacyjnÄ…, ale też wpisujÄ… siÄ™ w strategie ESG. PrzykÅ‚adem takiego podejÅ›cia jest wdrożenie przez firmÄ™ Cedo systemu free-cooling (chÅ‚odzenia pasywnego) – prostego technologicznie, ale niezwykle skutecznego sposobu na obniżenie kosztów chÅ‚odzenia. Efekt? Redukcja zużycia energii o ponad 90% i spore oszczÄ™dnoÅ›ci.

Jak działa free-cooling?
To technologia wykorzystujÄ…ca naturalnie chÅ‚odne powietrze zewnÄ™trzne do schÅ‚adzania powietrza procesowego w zakÅ‚adach przemysÅ‚owych. Zamiast korzystać z energochÅ‚onnych agregatów chÅ‚odniczych i sprężarek, system bazuje na prostym mechanizmie mieszania powietrza – wewnÄ™trznego i zewnÄ™trznego – z inteligentnym sterowaniem. Gdy temperatura na zewnÄ…trz spada poniżej okreÅ›lonego progu (np. 15°C), system automatycznie zwiÄ™ksza udziaÅ‚ chÅ‚odnego powietrza z zewnÄ…trz aż do 100%. DziÄ™ki temu możliwe jest naturalne chÅ‚odzenie procesu technologicznego – bez potrzeby zużywania dużych iloÅ›ci energii elektrycznej.
- Free-cooling to jedno z tych rozwiÄ…zaÅ„, które przy niskich nakÅ‚adach dajÄ… bardzo konkretne efekty. DziaÅ‚a w zgodzie z naturÄ…, jest oparty na dostÄ™pnych zasobach i wpisuje siÄ™ w filozofiÄ™ zrównoważonego rozwoju – bez kompromisów dla jakoÅ›ci procesu. Choć koncepcja może wydawać siÄ™ prosta – chÅ‚odzić naturalnym powietrzem, gdy jest zimne – jej skuteczność zależy od precyzyjnego zaprojektowania i dopasowania do konkretnego procesu technologicznego – mówi JarosÅ‚aw PawÅ‚owski, Investment Project Manager i dodaje: w Cedo naturalne chÅ‚odzenie wdrożyliÅ›my na linii z ekstruderami. To procesy o dużym zapotrzebowaniu na chÅ‚ód, ale bez nadzwyczajnych wymagaÅ„ co do wilgotnoÅ›ci czy czystoÅ›ci powietrza. ZaczÄ™liÅ›my od dokÅ‚adnej analizy: które procesy majÄ… najwiÄ™kszy potencjaÅ‚ oszczÄ™dnoÅ›ci energetycznych, a jednoczeÅ›nie pozwalajÄ… na wykorzystanie powietrza zewnÄ™trznego. Wprowadzane rozwiÄ…zania muszÄ… mieć uzasadnienie techniczne i ekonomiczne.

Schemat działania i układ sterowania chłodzenia pasywnego
Od pomysłu do wdrożenia
Na poczÄ…tku 2025 roku system z wykorzystaniem powietrza zewnÄ™trznego zostaÅ‚ uruchomiony pilotażowo w hali nr 4. Zamontowano tam komorÄ™ mieszania, w której automatyczne przepustnice kontrolujÄ… udziaÅ‚ powietrza zewnÄ™trznego i wewnÄ™trznego w zależnoÅ›ci od temperatury. Gdy temperatura na zewnÄ…trz spada poniżej 15°C, system korzysta niemal w 100% z chÅ‚odu czerpanego z otoczenia. DziÄ™ki czujnikom i algorytmom sterowania caÅ‚y proces przebiega automatycznie.
– W praktyce system dziaÅ‚a przez 6 do 8 miesiÄ™cy w roku, czyli przez wiÄ™kszość sezonu grzewczego. W tym czasie chÅ‚ód z zewnÄ…trz w peÅ‚ni wystarcza do schÅ‚adzania powietrza procesowego, co pozwala na caÅ‚kowite wyłączenie agregatów chÅ‚odniczych. To realna oszczÄ™dność energii i wydÅ‚użenie żywotnoÅ›ci urzÄ…dzeÅ„. Efekty pilotażowego projektu byÅ‚y na tyle satysfakcjonujÄ…ce, że podjÄ™liÅ›my decyzjÄ™ o rozbudowie rozwiÄ…zania o kolejnÄ… halÄ™ nr 2 – znacznie wiÄ™kszÄ…, z 19 chillerami i strumieniem powietrza siÄ™gajÄ…cym 28 500 m3/h. To ogromny potencjaÅ‚ – i wÅ‚aÅ›nie dlatego zdecydowaliÅ›my siÄ™ dziaÅ‚ać dalej – podkreÅ›la Investment Project Manager w Cedo.
Mniejsze zużycie = większe oszczędności
Każda inwestycja musi mieć twarde uzasadnienie, w tym przypadku wnioski byÅ‚y jednoznaczne – zastosowanie systemu pozwoliÅ‚o znaczÄ…co ograniczyć zapotrzebowanie na chÅ‚ód w chÅ‚odniejszych miesiÄ…cach, bez wpÅ‚ywu na jakość produktu.
– Wdrożenie systemu free-cooling oznacza spadek rocznego zużycia energii z ponad 333 tys. kWh do ok. 30 tys. kWh. PrzekÅ‚ada siÄ™ to na oszczÄ™dnoÅ›ci rzÄ™du 190 tys. zÅ‚ rocznie – bez ingerencji w jakość procesu czy infrastrukturÄ™ produkcyjnÄ…. Dodatkowymi korzyÅ›ciami sÄ… odciążenie systemów chÅ‚odniczych, mniejsze zużycie części eksploatacyjnych oraz wiÄ™kszy komfort pracy, ponieważ powietrze nawiewane do hali jest Å›wieższe i mniej przegrzane. Dla dziaÅ‚ów utrzymania ruchu i pracowników produkcji to realna, pozytywna zmiana. A dla firmy – dowód, że efektywność i zrównoważony rozwój mogÄ… iść w parze – zauważa JarosÅ‚aw PawÅ‚owski.
Technologia przyszłości
DziÄ™ki wdrożeniu systemu pasywnego chÅ‚odzenia Cedo nie tylko zmniejsza koszty, ale też realizuje swoje zobowiÄ…zania Å›rodowiskowe. Inwestycja pokazuje, że nawet proste technologicznie rozwiÄ…zania – oparte na dobrze zaprojektowanej automatyce i danych – mogÄ… mieć ogromny wpÅ‚yw na bilans energetyczny zakÅ‚adu.
– Nie traktujemy tego jako pojedynczej inwestycji, tylko jako część wiÄ™kszej strategii. Szukamy rozwiÄ…zaÅ„, które jednoczeÅ›nie sÄ… efektywne operacyjnie, skalowalne i zgodne z naszym podejÅ›ciem do zrównoważonego rozwoju. Free-cooling wpisuje siÄ™ w to idealnie – podsumowuje ekspert.

ŹródÅ‚o: Cedo sp. z o. o.